Seks na de behandeling

Als je borstkanker hebt, verandert er veel. Je gezondheid, je idee over de toekomst, je carrière en ook je relatie met je partner. Door gevoelens van angst en machteloosheid kunnen veel spanningen optreden binnen je relatie. Omdat je elkaar niet overstuur of bang wilt maken, communiceer je soms minder of anders met elkaar.

Minder zin

Tijdens behandelperiodes hebben de meeste vrouwen minder zin in seks. Spanningen, moeheid en je ziek voelen zijn vaak voorkomende redenen. Je kunt in deze zware tijd juist wel veel behoefte hebben aan intimiteit met je partner. Door de operatie, chemokuren of hormoontherapie herken je misschien je eigen lichaam niet meer. Dit alles kan gevolgen hebben voor je intieme en seksuele relatie met je partner. Het ontbreken van zin in seks kan nog lang na de behandelingen blijven bestaan.

Operatie aan je borst(en)

De veranderingen aan je borst(en) door de behandeling kunnen van grote invloed zijn op je zelfbeeld. En daarmee ook op de zin in seks. Daarnaast kan het voor je partner moeilijk zijn hier op een ‘normale’ manier mee om te gaan.
Enkele voorbeelden:

  • Borstamputatie, je mist je borst(en). Borsten zijn vaak een onderdeel van het seksuele spel. Het hebben van borsten beïnvloedt je eigen gevoel van seksualiteit en dat van je partner. Verder kan je huid overgevoelig zijn voor aanraking of juist ongevoelig zijn geworden.
  • Het gevoel van je borst kan ook na een borstsparende operatie veranderd zijn. Je borst is minder gevoelig geworden of juist pijnlijk, de borst kan hard aan blijven voelen of de tepel wordt juist minder hard bij seksuele opwinding.
  • Als je een borstprothese hebt, lijkt je borst meer op een gewone borst. Het gemis van een borst speelt dus een minder grote rol. Wel is vaak het gevoel aan de borst verminderd. Dit kan je beleving van seks beïnvloeden.

Bijwerkingen van de medicatie

Door hormoontherapie of chemotherapie kun je in de overgang komen. Dit heeft meer effecten dan alleen de opvliegers waar je iedereen over hoort. Je zin in seks kan veranderen, de kriebels ontstaan niet meer of minder snel omdat je hormonen er gewoonweg haast niet meer zijn. Op zo’n moment moet je dus zin maken met je hoofd. Maar als je moe of ziek bent, is het een hele kunst om dat voor elkaar te krijgen. Lichamelijke veranderingen die je kunt hebben door de overgang zijn:

  • Droge slijmvliezen (bijvoorbeeld ook je ogen, mond en vagina) In dit geval gaat het dus specifiek om vaginale droogte. Die kan een grote spelbreker zijn. Bij geslachtsgemeenschap levert het pijn op en eventueel bloedingen. Ook ben je vatbaarder voor schimmelinfecties. Al met al een domper op het seksuele spel.
  • Depressieve gevoelens 
    Antidepressiva kunnen negatieve effecten hebben op je seksuele gevoelens. Wel kan de zin in seks verbeteren doordat de depressie minder wordt of verdwijnt.

Meer informatie over overgangsklachten lees je in het dossier late gevolgen - overgangsklachten

Oplossingen

Het is belangrijk om je gevoelens over je lichaam en het hebben van seks te delen met je partner. Ook bij je partner kunnen negatieve gevoelens leiden tot minder zin in seks. De angst je te verliezen door de ziekte borstkanker of je pijn te doen tijdens het vrijen, kunnen hierbij een rol spelen. Probeer hier openlijk met elkaar over te praten. Kijk samen wat jullie het lastigst vinden.

Tips

  • Laat knellende normen en waarden los. Seks hoeft niet altijd spontaan te zijn. En als jullie niet vrijen, kunnen jullie nog veel van elkaar houden.
  • Bespreek met je partner dat behoefte aan intimiteit niet altijd wil zeggen dat er ook behoefte is aan seksualiteit.
  • Vervang negatieve gedachten door neutrale of positieve gedachten.
  • Plan het vrijen en vrij niet wanneer je te moe bent.
  • Breng variatie aan; vrijen is niet alleen het hebben van gemeenschap.
  • Zorg voor een prettige sfeer.
  • Neem de tijd om samen een nieuw vrijpatroon te ontdekken (plannen!).
  • Spelregels: rust en ontspanning, ‘samen-zijn’ en ‘samen-doen’.
  • Gebruik een pijnstiller (ook bij menstruatiekrampen) en glijmiddel bij vaginale droogte.

Meer informatie

Meer informatie over seksualiteit lees je in het dossier late gevolgen - seksualiteit